Verwerking natuursteen outdoor

Een goede fundering is de basis van elk project

De basis voor elke bestrating wordt gevormd door een degelijke fundering. Een goede fundering bepaalt het eindresultaat en de duurzaamheid van elk project. Doordat iedere situatie echter anders is, wordt het onmogelijk om voor elke mogelijke ondergrond het toepasselijke funderingsadvies te verschaffen. Een aantal basisregels worden hieronder weergegeven.

Hoe minder draagkrachtig de bestaande ondergrond, hoe zwaarder en dikker de funderingslaag moet zijn.De meeste funderingen bij particuliere projecten bestaan uit twee lagen. Een onderlaag die bestaat uit een grove steenslag of gebroken puin in de maat 0/40 of 20/40 mm, en een afwerklaag die bestaat uit schoon zand (vb.brekerzand) of gestabiliseerd zand (met een verhouding van 1 deel trascement op 6 á 7 delen zand, daardoor minder last van mieren). De dikte van de onderlaag zal in de praktijk varieren tussen de 15 en 30 cm. De gebruikte materialen voor de onderlaag dienen in elk geval goed te worden verdicht door aanstampen, trillen of walsen. Paden en terrassen volstaan meestal met 1 laag; 15 tot 25 cm die bestaat uit schoon (straat) zand.

Een andere basisregel bij funderingen bepaalt dat dunne materialen zoals tegels van 2 á 4 cm dik een erg stevige fundering vragen. In dit geval dienen de tegels vaak te worden geplaatst in een splitbed. (zie plaatsing) (e.e.a. afhankelijk van de lokale bodemgesteldheid).

Benut de prachtige variatie van kleuren en structuren

Natuursteen is uniek in zijn kleurnuancering en structuur. Geen twee tegels zijn hetzelfde. Daarom dienen alle tegels voor verwerking uit verschillende verpakkingen gemengd te worden. Op deze wijze wordt de beste verdeling van kleuren en schakeringen van het gebruikte materiaal verkregen.

Lees voor verwerking van de materialen of er eventueel een specifiek verwerkingsadvies aanwezig is op de pakketten!

Uitzettingsvoeg (dilatatievoeg) en afwatering

Indien bij terrassen de oppervlakte meer dan 35 m² of de lengte meer dan 5 m¹ bedraagt, dient er een uitzettingsvoeg voorzien te worden dwars door de fundering (zandbed) en de legmortel. Aan de aansluiting met de gevel creëert men eveneens een uitzettingsvoeg door het plaatsen van isolatiefoam of een gelijkwaardig product.

Alle tegels en bestratingen dienen met een helling van minimaal 1% (= 1 cm per m¹; beter 1,5 cm per m¹) te worden gelegd om waterophoping op de vloer zoveel mogelijk tegen te gaan. De helling moet zo worden uitgevoerd dat het water van het gebouw wegloopt. Water dat op de bestrating blijft staan, kan in de winter vorstschade veroorzaken in de voegen of aan het oppervlak van de tegels.

De 'opsluiting' van de tegels of bestratingmaterialen garandeert de duurzaamheid

Elke tegel of bestratingmateriaal dient te worden 'opgesloten'. Naast opsluitbanden wordt er, met name bij bestratingen, ook gewerkt met een rollaag in het afwerkmateriaal. Praktisch gezien gebruikt men hier hetzelfde materiaal, maar dan op z'n kant geplaatst. Een rollaag moet wel in de stabilisatie worden geplaatst. De opsluitbanden of rollagen worden vaak 1 á 2 cm lager geplaatst dan de bestrating of het tegelwerk zelf voor een goede afwatering en uit voorzorg dat de rollaag tijdens het aftrillen niet geraakt wordt.

Plaatsing

Gebruik bij de plaatsing altijd schone zandsoorten vrij van oer, kalk en ijzer en in voorkomend geval cement van een goede kwaliteit met weinig kalk. Schoon zand is in ieder geval vrij van zogenaamd 'oer'. Dit is een soort van houtoxidatie die door de bestrating heen trekt en bruine vlekken op de bestrating veroorzaakt. Voor cement t.b.v. stabilisatie en fundering adviseren wij het gebruik van trascement (minder kalk).

Bij bestratingmaterialen met relatief kleine afmetingen worden de stenen tegen elkaar gelegd/bestraat met een kleine voeg. Deze voeg werkt als een elastische brug tussen de stenen. Zonder deze voeg bestaat de kans op randbeschadigingen zodra het oppervlak wordt belast. Bovendien kunnen kleine maatverschillen door de voeg worden opgevangen. Hoe grover het materiaal, hoe breder de voeg.

Dunne tegels van 2 á 4 cm dienen te worden geplaatst op een splitbed. Dit is de nieuwe trend in bestraten van natuursteen. Waarom in split? Split is zeer goed waterdoorlatend. Dit voorkomt overmatige vochtopname van diverse steensoorten zoals zandsteen, graniet, travertin en andere sterk zuigende steensoorten en beïnvloed zo positief de vochtafvoer uit de tegels. De tegels worden letterlijk op een bed van split gelegd, de meest gebruikte splitmaat is 1/3 mm of 2/5 mm. De splitlaag heeft een dikte van zo'n 5 tot 8 cm op een ondergrond van (stabilisatie) zand. Zoals eerder genoemd is het belangrijk dat deze laag goed wordt verdicht door o.a. trillen. Door het gebruik van drainerende onderlagen zal het water sneller afgevoerd worden in de onderlaag en drogen de tegels sneller op waardoor er minder vochtkringen zullen ontstaan in bv. Graniet. Ook zal de eventuele groene aanslag op de bestrating aanzienlijk verminderen. Voor travertin en andere zuigende kalksteensoorten geldt te allen tijde het gebruik van een funderingslaag van split. Voor andere natuursteensoorten is dit een advies.

Na het plaatsen moet de tegelbestrating nagetikt worden met een rubberen hamer (niet bij grotere afmetingen). Vervolgens kan deze afgeneveld worden met schoon water, zodat er bijna geen sluier als gevolg van zagen achterblijft. Hierna een dag van de bestrating afblijven, bij koud weer zelfs iets langer.

Invegen en voegen

Invoegen met zilverzand verdient de voorkeur. Zilverzand is schoon en fijn zand. Hiermee heeft u het minste risico op versmering uit het zand in de tegel en op krassen. Door het gebruik van zilverzand heeft men nooit het risico dat na een langdurige vorstperiode, waarbij tegels vaak opvriezen, de voegen kapot springen.

Bij gebruik van voegmortel moet de voeg minimaal 3 mm breed en 30 mm diep zijn. Indien er tegels los liggen zal hier de voeg er vroeg of laat uitspringen. Dus let hier goed op! Na het invoegen van het voegmortel blijft er een filmlaagje (sluier van bindmiddel) op de tegel achter. Deze verdwijnt vanzelf na enige tijd door gebruik en verwering. Wanneer u de tegel van te voren nat maakt heeft u minder last van een filmlaagje. Volg altijd de verwerkingsvoorschriften op de verpakkingsetiketten.

Cement moet alleen worden gebruikt wanneer men dit per se wil. Uit ervaring blijkt dat bijna alle cementvoegen na enige tijd kapotvriezen. Vraag hiervoor informatie bij onze verkoop.

De voegbreedte dient te worden aangepast aan het soort steen en de manier waarop de voegen ingeveegd worden. Tegels met strakke kanten of met een facet dienen altijd met een minimale voeg van 2 á 3 mm verwerkt te worden; dit i.v.m. het uitzetten van de tegels door opwarming van de zon. Hierdoor kunnen kantjes van de tegels afspringen. Tevens kan men hier de maatafwijking van de tegels onderling opvangen. Getrommelde tegels kunnen met een kleinere voeg worden verwerkt, bij deze tegels vallen eventuele randbeschadigingen na verwerken niet op.

Voor de verschillende natuursteen tegels wordt hieronder een overzicht gegeven van de geadviseerde voegbreedte:

• Getrommelde tegels van gelijke dikte minimaal 1 mm
• Strak gezaagde tegels van gelijke dikte minimaal 2 mm
• Tegels met gezaagde kanten en ongelijke dikte ca. 3 tot 5 mm
• Zandsteentegel met geslagen kant van ongelijke dikte ca. 5 mm tot 1 cm

Aftrillen

Natuursteen tegels mogen niet worden afgetrild. Alleen het zandbed mag worden afgetrild.